Ostap Bondarczuk - Józef
To druga z cyklu Powieści Ludowych powieść Kraszewskiego. Ukazała się w roku 1847. Powieść rozpoczyna się w roku 1812 - trwa przemarsz armii napoleońskiej, kraj niszczeje. Akcja przenosi się do wsi, do dworu, którego pilnuje zarządca, hrabia z rodziną uciekł przed wojną. Zarządca pilnuje ruin