Opiekuńcze oblężenie -
Głównym motywem powieści jest psychoza, strach przed zamachami terrorystów. Postępujące „upolicyjnienie” codziennego życia, brak solidarności i zaufania. Akcja utworu toczy się w Zachodnich Niemczech w połowie lat siedemdziesiątych i oddaje stan duchowy ówczesnego społeczeństwa. Heinrich Boll w