Honoré de Balzac stworzył imponujący obraz francuskiego społeczeństwa XIX wieku, przyglądając się zarówno wielkomiejskim salonom, jak i życiu na prowincji. Wydanie "Ojciec Goriot. Lekarz wiejski" pozwala zestawić dwa odmienne utwory autora. Pierwszy odsłania okrutną logikę paryskiej rywalizacji o pieniądze i pozycję, drugi pokazuje próbę poprawy warunków życia przez lekarza zaangażowanego w sprawy miejscowej wspólnoty.
"Ojciec Goriot" - miłość i pieniądze
W pensjonacie pani Vauquer mieszka dawny przedsiębiorca, który poświęcił majątek swoim córkom. Anastazja i Delfina weszły do wyższych sfer, ale coraz mniej chętnie pamiętają o ojcu, odkąd przestał być zamożny. Goriot trwa w swoim oddaniu, nie potrafiąc pogodzić się z myślą, że jego uczucie nie zostanie odwzajemnione. Balzac przedstawia tę osobistą tragedię równolegle z losami Eugeniusza de Rastignaca, studenta prawa pragnącego osiągnąć sukces w Paryżu.
Rastignac poznaje zasady środowiska, w którym kontakty towarzyskie i wysokość majątku bywają ważniejsze niż charakter. Szczególnie niepokojący jest Vautrin, głoszący cyniczną filozofię skuteczności. Zderzenie jego poglądów z ofiarnością Goriota pozwala zobaczyć, jak różne postawy kształtuje ta sama społeczna rzeczywistość.
"Lekarz wiejski" - idea służby społecznej
Drugi utwór przenosi odbiorcę na francuską prowincję. Doktor Benassis nie ogranicza działalności do leczenia chorych. Próbuje rozwijać lokalną społeczność, poprawiać warunki gospodarcze i organizować wspólny wysiłek mieszkańców. Ma przy tym własną bolesną historię, która nadaje jego pracy wymiar bardziej osobisty niż program społecznych reform.
Oba teksty różnią się konstrukcją, ale łączy je zainteresowanie odpowiedzialnością wobec innych ludzi. W "Ojcu Goriot" uczucie zostaje podporządkowane potrzebom salonowego świata. W "Lekarzu wiejskim" Balzac przedstawia działanie, które ma pomóc społeczności przekroczyć ograniczenia wynikające z biedy i zaniedbania.
Katalogowany tom Amercom z 2002 roku liczy 384 strony i wskazuje przekład Tadeusza Boya-Żeleńskiego. Nie należy mylić go z osobnym wydaniem "Ojca Goriot", które nie zawiera drugiego utworu. Podobieństwo tytułów nie oznacza identycznej zawartości.
Informacje o wydaniu
- Autor: Honoré de Balzac
- Kategoria: literatura piękna
- Język: polski
- ISBN: 9788373093904
- Data wydania: 2002-01-01
- Liczba stron: 384
- Tłumaczenie: Tadeusz Boy-Żeleński
- Ocena: 6,4
- Wydawnictwo: Amercom
